Historię miasta można poznawać nie tylko w muzeach. Czasem wystarczy zajrzeć na podwórko, porozmawiać z sąsiadami albo odtworzyć przepis, który ktoś przywiózł do Wrocławia po wojnie. 17 października w Barbarze odbędzie się Forum Sztuki spacerowania. W programie są opowieści o autorskich spacerach szlakiem wrocławskich osiedli, rozmowa o sąsiedzkich inicjatywach i warsztaty, podczas których uczestnicy wspólnie przygotują lwowskie herbatniki. Udział jest bezpłatny.

Wrocław to coś więcej niż miejsca z pocztówek

Każdy ma swoją mapę miasta. Dla jednych wyznaczają ją ulubione kawiarnie i trasy do pracy, dla innych parki, podwórka z dzieciństwa albo miejsca, których historię znają z opowieści rodziców i dziadków. A gdyby tak na chwilę odłożyć własną mapę i zobaczyć, jak Wrocław opowiadają inni?

Taką możliwość dawała tegoroczne spacery w ramach Szkoły Sąsiedzkich Spacerów organizowanej już po raz trzeci przez Wrocławski Instytut Kultury. Ich autorzy i autorki nie są zawodowymi przewodnikami, którzy prowadzą turystów od zabytku do zabytku. To osoby zainteresowane swoimi okolicami, zbierające lokalne historie i szukające nieoczywistych sposobów na opowiadanie o mieście.

Tego lata mieszkańcy i mieszkanki wzięli udział w dziewięciu tematycznych wędrówkach prowadzących przez zakamarki Leśnicy, Starego Miasta, Grabiszynku, Oporowa, Ołbina, Karłowic, Zalesia, Nadodrza i Dąbia. Sąsiedzcy przewodnicy zapraszali m.in. do szukania śladów dawnych rzemieślników, obserwowania świata z dziecięcej perspektywy, wykorzystywania potencjału kreatywnego tkwiącego w „zwyczajnych” obiektach, zanurzenia się w miejskiej zieleni czy – wręcz przeciwnie – poszukiwania autentycznej tkanki osiedla w sercu Starego Miasta. Zamiast jednej obowiązującej opowieści o Wrocławiu pojawiło się wiele perspektyw, często związanych z codziennością mieszkańców.

Czy da się zbudować sąsiedzką wspólnotę?

Teraz organizatorzy zapraszają na finał, czyli otwarte Forum Sztuki spacerowania, które odbędzie się 17 października (sobota) w godz. 10:00-16:00 w Barbarze, siedzibie Wrocławskiego Instytutu Kultury. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny. Wystarczy zapisać się przez formularz dostępny na stronie organizatora.

To okazja, by poznać kulisy powstawania tras, posłuchać ich twórców i twórczyń oraz sprawdzić, jak zwykła przechadzka może stać się sposobem na odkrywanie miasta i budowanie sąsiedzkich relacji.

Spacerowanie to tylko jeden z tematów spotkania. Podczas panelu dyskusyjnego Grzegorz Stadnik, Ala Savashevich, Krystyna Ziętak i Renata Piwko-Wolny przyjrzą się temu, jak we Wrocławiu rozwijają się lokalne inicjatywy i co dzieje się na naszych osiedlach.

To pytania, które dotyczą nie tylko osób działających w kulturze, bo przecież wszyscy żyjemy w sąsiedztwach. Co może połączyć ludzi, którzy na co dzień mijają się na klatce schodowej? Jak rozpoznać potencjał miejsca, w którym mieszkamy, i przekuć pomysł w działanie, które zainteresuje innych? Punktem wyjścia będą doświadczenia osób zaangażowanych w lokalne projekty. Uczestnicy Forum poznają różne sposoby pracy z otoczeniem, a osoby, które same chciałyby zorganizować coś w swojej okolicy, będą mogły zaczerpnąć inspiracji i praktycznych pomysłów.

Przepis na Wrocław? Zacznijmy od herbatników

Jednym z najbardziej nietypowych punktów programu będą warsztaty kulinarne Jagody Dobeckiej „Wrocław. Przepis na pamięć”. Zamiast map i archiwalnych dokumentów na pierwszy plan wyjdą jedzenie oraz rodzinne wspomnienia.

Powojenny Wrocław budowali ludzie przybywający tu z różnych stron. Przywozili ze sobą przedmioty, zwyczaje, smaki i przepisy, które pomagały zachować więź z wcześniejszym domem. W ten sposób także kuchnia stała się częścią historii miasta.

Podczas warsztatów uczestnicy przyjrzą się związkom między jedzeniem, migracjami i pamięcią rodzinną. W części praktycznej wspólnie upieką lwowskie herbatniki według dawnej receptury. Będzie to okazja do rozmowy o tym, co pamiętamy dzięki smakom, jakie historie przechowują rodzinne przepisy i jak osobiste wspomnienia składają się na opowieść o Wrocławiu.

To również dobry przykład tego, jak można poznawać lokalną historię poza tradycyjnymi instytucjami. Czasem opowieść o mieście zaczyna się od pytania o to, co jadło się w domu babci.

Zostań na dłużej z własnym pomysłem na miasto

Podczas Forum odbędzie się także premiera publikacji edukacyjnej podsumowującej projekt „Sztuka spacerowania – miasto jako przestrzeń twórcza”. Zebrano w niej doświadczenia uczestników i uczestniczek Szkoły Sąsiedzkich Spacerów. Publikacja ma być praktycznym przewodnikiem dla osób, które chcą tworzyć własne trasy, pracować z historią miejsca albo angażować mieszkańców w działania na osiedlu. Skorzystają z niej zarówno osoby związane z kulturą, jak i ci, którzy po prostu mają pomysł na swoją okolicę, ale szukają sposobu, żeby wcielić go w życie.

Na Forum można więc przyjść po inspirację do kolejnego spaceru, pomysł na lokalne działanie albo po prostu po świeże spojrzenie na miasto, które wydaje się dobrze znane.

Forum Sztuki spacerowania. Informacje praktyczne

• Kiedy: sobota, 17 października 2026 r., godz. 10:00–16:00
• Gdzie: Barbara, ul. Świdnicka 8B we Wrocławiu
• Wstęp: bezpłatny, obowiązują zapisy
• Program i zapisy: https://instytutkultury.pl/kalendarium/sieciowanie/forum-sztuka-spacerowania/

Forum organizuje Wrocławski Instytut Kultury w ramach projektu „Sztuka spacerowania – miasto jako przestrzeń twórcza”. Projekt dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.

mat. pras.