Ewangelia według św. Mateusza mówi o gwieździe, która ukazała się na wschodzie i towarzyszyła mędrcom w drodze do Betlejem. Zdaniem astronomów to właśnie ten opis budzi największe wątpliwości.

Jedną z najczęściej przywoływanych hipotez jest koniunkcja Jowisza i Saturna – dwóch jasnych planet, które na niebie mogły pojawić się bardzo blisko siebie.
– Już Johannes Kepler próbował wyjaśnić zagadkę Gwiazdy Betlejemskiej jako koniunkcję Jowisza i Saturna – mówi Krzysztof Kotysz.

Choć planety nie „zlewają się” w jeden punkt, taka konfiguracja mogła wyglądać na zjawisko niezwykłe i symboliczne.

Inne teorie wskazują na zbliżenie Jowisza z jasną gwiazdą Regulus lub z planetą Wenus – najjaśniejszym obiektem nocnego nieba po Księżycu.

– Wenus jest bardzo jasną planetą i mogła być takim drogowskazem opisanym w Biblii – dodaje Kotysz.

Często pojawia się też hipoteza komety, znanej z charakterystycznego „ogona”. Historyczne zapiski – m.in. chińskie – wspominają o komecie obserwowanej około V roku p.n.e. Jest jednak jeden problem.

Najbardziej spektakularnym wyjaśnieniem byłby wybuch supernowej, czyli umierającej gwiazdy rozbłyskującej na niebie wyjątkową jasnością.
– To byłby obiekt na tyle niezwykły, że na pewno znalazłby się w zapiskach – podkreśla Kotysz.

Takich źródeł jednak nie ma, co znacząco osłabia tę teorię.

Pierwsza gwiazdka w Wigilię. Co zobaczymy na niebie?

A co z tradycyjną „pierwszą gwiazdką”? W tym roku najprawdopodobniej będzie nią gwiazda Vega.

Gwiazda Betlejemska pozostaje jedną z większych zagadek łączących naukę, historię i wiarę. Astronomia nie daje jednoznacznej odpowiedzi, ale pokazuje, jakie zjawiska mogły stać się inspiracją dla biblijnej opowieści. Jedno jest pewne – co roku, wypatrując pierwszej gwiazdki, powtarzamy gest, który od wieków pobudza ludzką ciekawość i wyobraźnię.

POSŁUCHAJ

Z Ewangelii wg św. Mateusza:

 Gdy zaś Jezus narodził się w Betlejem w Judei za panowania króla Heroda¹, oto Mędrcy¹ ze Wschodu przybyli do Jerozolimy 2 i pytali: «Gdzie jest nowo narodzony król żydowski? Ujrzeliśmy bowiem jego gwiazdę² na Wschodzie i przybyliśmy oddać mu pokłon». 3 Skoro to usłyszał król Herod, przeraził się, a z nim cała Jerozolima. 4 Zebrał więc wszystkich arcykapłanów i uczonych ludu i wypytywał ich, gdzie ma się narodzić Mesjasz. 5 Ci mu odpowiedzieli: «W Betlejem³ judzkim, bo tak napisał Prorok:
6 A ty, Betlejem, ziemio Judy,
nie jesteś zgoła najlichsze spośród głównych miast Judy,
albowiem z ciebie wyjdzie władca,
który będzie pasterzem ludu mego, Izraela»⁴.
7 Wtedy Herod przywołał potajemnie Mędrców i wypytał ich dokładnie o czas ukazania się gwiazdy. 8 A kierując ich do Betlejem, rzekł: «Udajcie się tam i wypytujcie starannie o Dziecię, a gdy Je znajdziecie, donieście mi, abym i ja mógł pójść i oddać Mu pokłon». 9 Oni zaś wysłuchawszy króla, ruszyli w drogę. A oto gwiazda, którą widzieli na Wschodzie, szła przed nimi, aż przyszła i zatrzymała się nad miejscem, gdzie było Dziecię. 10 Gdy ujrzeli gwiazdę, bardzo się uradowali. 11 Weszli do domu i zobaczyli Dziecię z Matką Jego, Maryją; upadli na twarz i oddali Mu pokłon. I otworzywszy swe skarby, ofiarowali Mu dary: złoto, kadzidło i mirrę. 12 A otrzymawszy we śnie nakaz, żeby nie wracali do Heroda, inną drogą udali się do swojej ojczyzny.

Artykuł Gwiazda Betlejemska pod lupą nauki pochodzi z serwisu Radio Rodzina.

Po raz pierwszy podczas trwania misji Ax-4 dr Sławosz Uznański- Wiśniewski połączył się z Ziemią 2 lipca. Łączenie to odbyło się w jego rodzinnej Łodzi. Drugim miejscem, z którym połączy się astronauta będzie Wrocław!

Połączenie zaplanowane jest na piątek (4.07). Wydarzenie rozpocznie się o godz. 8:30 i potrwa do 11:30. Wydarzenie odbędzie się na Uniwersytecie Wrocławskim.

Uczestnicy połączą się z Uznańskim-Wiśniewskim drogą radiową. O szczegółach mówi dr Paweł Preś – astronom z Instytutu Astronomicznego UWr.

Dzieci i młodzież ze szkół podstawowych i ponadpodstawowych, które szczególnie zaangażowały się w realizację tzw. „ścieżki kosmicznej”, będą miały okazję zadać pytania polskiemu astronaucie. Wydarzenie zgromadzi około 300 uczestników – głównie laureatów konkursów kosmicznych organizowanych przez Polską Agencję Kosmiczną od jesieni 2024 roku. Same pytania również zostały wyłonione w ramach konkursu „Zapytaj Astronautę”.

Wydarzeniu towarzyszyć będzie wiele atrakcji. Jednym z gości specjalnych będzie Piotr Kosek – twórca popularnego kanału YouTube „Astrofaza”. W programie przewidziano m.in. warsztaty związane z tematyką kosmiczną, naukowy piknik oraz pokazy eksperymentów. Choć spotkanie ma charakter zamknięty, jego transmisja będzie dostępna na kanale Polskiej Agencji Kosmicznej na YouTube.

Artykuł Halo, tu Wrocław! Młodzież i dzieci z Wrocławia porozmawiają ze Sławoszem Uznańskim – Wiśniewskim pochodzi z serwisu Radio Rodzina.

Podstawową przyczyną, dla której w kalendarzu co cztery lata gości 29 lutego, jest różnica w długości roku kalendarzowego i rzeczywistego okresu obiegu Ziemi wokół Słońca. Wynosi ona mniej więcej ćwierć dnia w skali roku. Pełen obrót Ziemi wokół Słońca trwa 365 dni i 6 godz.

– Co cztery lata pojawia się więc dodatkowy dzień w kalendarzu. – Tłumaczy dr Paweł Preś z z Instytutu Astronomicznego Uniwersytetu Wrocławskiego.

Dlaczego luty jest najkrótszym miesiącem w roku?

Osoby urodzone 29 lutego obchodzą urodziny raz na cztery lata. W latach nieprzestępnych mogą świętować dzień wcześniej lub w marcu. Żartobliwie mówi się, że takie osoby starzeją się 4 razy wolniej. – dodaje astronom.

A co wydarzyło się 29 lutego? W kalendarzu historii Polski lista zdarzeń jest pokaźna. Np. w 1768 r. zawiązano słynną konfederację barską, w 1936 r. zakończono prace przy budowie kolejki na zakopiański Kasprowy Wierch, a w 2012 r. meczem Polska-Portugalia otwarto Stadion Narodowy w Warszawie (było 0:0).

Posłuchaj:

Emisja rozmowy z naukowcem dr Pawłem Presiem w czwartek 29.02. po godz. 11:00.

Artykuł Taki dzień raz na cztery lata! Astronom wyjaśnia fenomen 29 lutego pochodzi z serwisu Radio Rodzina.